Kino klub Split

Pretraživač

Newsletter

Home

Linkovi

Korisnici

Log In

Projekcija ciklusa filmova ‘Tragedia Endogonidia ‘VII-XI’ redatelja Romea Castelluccia

Tragedia Endogonidia Romea Castelluccija kazališni je ciklus koji se sastoji od 11 samostalnih epizoda od koji je svaka izvedbom i idejom vezana uz jedan od deset odabranih europskih gradova pri čemu se prva i posljednja epizoda odvijaju u Ceseni, redateljevom rodnom gradu, ujedno i sjedištu kazališne skupine Socìetas Raffaello Sanzio koja djelo izvodi. Povratkom drame u završnici na njezin fizički i simbolički začetak potvrđuje se ciklička struktura djela kao cjeline, a samim time utvrđuje ideja vječno obnavljajuće i reciklirajuće tragedije ljudskog bića i ljudskog bivanja koja se kroz 11 epizoda rekonstruira iz fragmenata kolektivnog sjećanja. Ciklus ujedno predstavlja kazališni eksperiment jer, poput živog organizma koji raste i razvija se, predstava slobodno evoluira od jednog grada do drugog. Svaka epizoda pri tom zadržava svoj narativni, vizualni i zvučni identitet i svoju dramsku cjelovitost, ali likovi, kostimi, motivi, simboli, pokreti i radnje ponavljaju se kroz više epizoda i prepoznaju kao isječci jedinstvenog svemira Tragedije bez obzira na modifikacije koje pri tom doživljavaju: krv kao crveno, mlijeko kao bijelo i čokolada kao smeđe istovremeno se pojavljuju kao kulturološki simboli narativne razine i suprotstavljajući tonovi likovne razine; maska ili boja kao oblik zakrivanja lica priziva element izvorne grčke tragedije, ali i uznemiruje duh svojom vizualnom i simboličkom pojavnošću; kategoriji maske pripada i lik klauna koji se pojavljuje u nekoliko epizoda, ali i odjeća koja u opoziciji s golotinjom ulazi u politički kontekst i postaje izrazom moći; lutke u obliku zečeva su u jednoj epizodi dio gledališta, a u drugoj se pojavljuju na sceni; tu su i prave životinje, mačke, koze, konji, ali i strojevi, oružje i drugi dijelovi kostimografije i scenografije. Tek promatrajući predstavu u njezinoj ukupnosti i kronologiji nastajanja prepoznajemo razvojni princip kojim se postepeno vrši rekonstrukcija memorije na više razina. Na razini ljudskog označitelja prelazi se od defragmentirane tjelesnosti (obješeni dijelovi tijela u epizodam „C.#01 Cesena ili „A.#02 Avignon”) i dehumaniziranog bića svedenog na fizičku pojavnost i rastrzani ili koreografirani pokret (primjerice pretučeni policajac u „BR.#04 Bruxelles“) do (gotovo) humanog i racionalnog bića sposobnog za komunikaciju („M.#10 Marseille“) ili čak osviještenu kolektivnu akciju kao što je optužba majke („C.#11 Cesena„). Na razini jezika vrši se rekonstrukcija od neartikuliranog ili automatiziranog govora (robot koji izgovara slova abecede u „Bruxellesu“) do jezičnog iskaza strukturiranog u obliku (gotovo) smislenog dijaloga („Marseille“). Na razini reprezentacije predstava se razvija od vizualno-zvučnog spektakla koji koreografira pokret i sliku kao međusobno neodvojive elemente te prevodi kubistički princip iz dvodimenzionalnog plana slike u trodimenzionalni plan pozornice cjepkajući i iskrivljavajući detalje svijesti do njihove postepene nikad do kraja završene reintegracije i samim tim rekonstrukcije kazališnog („Marseille“) ili čak filmskog spektakla („C.#11 Cesena“). Na tematskoj ili idejnoj razini predstava odražava evoluciju nasilja koje od otvorenog fizičkog čina usmjerenog na uništavanje biološkog bića („Bruxelles“) postaje racionalno i prikriveno. To je nasilje koje prelazi na višu duhovnu ili psihološku razinu. Ono je manje dostupno oku pa je tim strašnije i sveprisutnije. U drugom dijelu ciklusa sedma epizoda naslovljena „R.#07 Roma“ donosi sjećanje na odnos rimokatoličke crkve i Mussolinijeve fašističke vlade, osma epizoda „S.#08 Strasbourg“ otvara pozornicu prema kulisama stvarnog Europskog parlamenta te na nju dovodi autobus i putnike koji će potom gledati Hitchcockov film „Psiho“ dok se istovremeno, na pozornici, odvija „stvarni“ horor rata. „L.#09 London“ donosi sasvim drugačiju sliku, rasplinutu, nestvarnu, snovitu, zaogrnutu u atmosferu koja vizualnom sugestivnošću gledatelja uvlači u svijet noćne more te ispunjava prigušenom jezom. U londonskoj epizodi kao da je Alicea iz zemlje čuda zalutala u zemlju more, a čistači koji brišu tragove krvi i nasilja kao da su likovi iz epizode Zone sumraka. „M.#10 Marseille“ se izvorno sastoji od dva dijela koja su se izvodila u istoj večeri, prvi u Théâtre des Bernardines, a drugi u Théâtre du Gymnase. Prvi dio počinje dijalogom između muškarca i žene i to je vjerojatno prizor najbliži, iako samo formalno, klasičnom teatru u cijelom ciklusu Tragedie Endogonidie. Nakon toga slijede prizori koji sadrže gotovo fotografsku kvalitetu. Drugi dio uključuje goleme ekrane s videoprojekcijama na kojima se odvija apstraktna igra boje, svjetla i oblika uz klasičnu glazbu i izvedbu operne pjevačice. Zaključna epizoda „C.#11 Cesena“ odvija se na dvije scene, u dva prostora koja su vrlo realistična i realna. To više nisu apstraktni bezvremenski i vanvremenski prostori bez konteksta. Prvi je prostor realistična rekonstrukcija spavaće sobe u kojoj se dječak priprema za odlazak u krevet, a drugi je stvarna šuma u kojoj se taj isti dječak skriva i potom biva ubijen. Nasilje je ovdje prikazano u svojoj punoj narativnoj formi, ali usprkos tome više je sugerirano nego pokazano. Mlazovi krvi koji su preplavljivali tijelo pretučenog policajca i pozornicu Bruxellesa ovdje su svedeni na tanku liniju crvene boje koja polako, ali nezaustavljivo, klizi niz nogu dječakove majke čiji je ostatak tijela sakriven od oka gledatelja, kao što su i gornji djelovi tijela njezinih krvnika. Nasilje ovdje nema lica ili ih ima više, a sva su ljudska.

Drugi dio ciklusa sadrži filmove:

R.#07 Roma

S.#08 Strasbourg

L.#09 London

M.#10 Marseille

C.#11 Cesena

 

Silvana Dunat