Kino klub Split

Pretraživač

Newsletter

Home

Linkovi

Korisnici

Log In

Juraj Herz – Morgana (1972)

U petak, 29. siječnja s početkom u 20.30 h u prostorijama Kino kluba Split možete pogledati film Morgana (1972), češko – slovačkog redatelja Juraja Herza, zaključnu, četvrtu projekciju iz ciklusa Cinema Gothica. Ciklus je osmišljen s namjerom da potencijalne gledatelje upozna s donekle sistematiziranim isječkom produkcije koji, zahvaljujući finalnom produktu – filmu – pokretnom slikom integrira, te medijski alternativno reprogramira, elemente gotičke fikcije kao što su atmosferski paradoksi poželjne nelagode,  neadekvatna dogradnja romantičnih užitaka, te kontaminacija simboličkim interpretacijama. Projekcije su edukativnog karaktera, organizirane za članove i sve koji žele prisustvovati.

 

 

 

Morgana

Sniman širokim objektivom (fish-eyes) maštovito izmještenim kutevima kamere Morgana (1972) Juraja Herza iritira potragu za žarišnom točkom bez efekta žarišnog detalja, što je, s obzirom da se gotičku estetiku doživljava i kao devijantnu refleksiju religiozne svijesti koja na detalju inzistira, intimna potvrda autorove neovisne naturalne aspiracije. U funkciji detalja, zahvaljujući eksperimentalnoj upotrebi temeljne tehnike, krupniji su objekti raspoznatljivi kao klasični elementi deskriptivne analize
nedefiniranog gotičkog perioda. Vertigo efekti halucinacija i dezorjentacija prezentni su kao svojevrsne “point of no return” etape u eskatološkom dokidanju temeljne narativne strukture. Temeljni zaplet bazira se na konfliktu dviju sestara, Klare i Viktorie, nasljednim pravom premetnutih u idealne slike svojih ostvarivih poriva. Morgana kultni produkt čehoslovačkog novog vala usporediv s filmovima poput Valerie a týden divu (Valerie and Her Week of Wonders – Valerie i njen tjedan čuda; 1970) Jaromila Jiresa (1935–2001) ili, također Juraj Herzov, uradak Spalovac mrtvol (The Cremator – Djelatnik krematorija; 1969).

Trajanje: 98 minuta
Jezik: češki (engleski titlovi)
Zemlja: ex. Čehoslovačka
Tehnika: kolor

 

Juraj Herz

Herz je češko – slovački redatelj, internacionalno najpoznatiji kao autor dviju epizoda komercijalne televizijske serije Maigret u koprodukciji nekoliko zemalja članica europske unije. Krajem šezdesetih i početkom sedamdesetih godina prošlog stoljeća nametnuo se kao jedan od vodećih predstavnika filmskog pokreta koji će kasnijom ekspertnom sistematizacijom, utemeljenoj na impresivnom arhivskom talogu, biti raspoznat kao čehoslovački, manifestno filmski, pandan fenomen francuske novovalne
produkcije istog perioda. Filmovi su mu prikazivani na festivalima poput berlinskog ili canneskog, a recentni radovi na istim i similarnim filmskim lokacijama danas mu se programski integriraju uglavnom izvan konkurencije, u širem kontekstu filmskih kurioziteta, iako nije realizirao impozantniji skor kada su nagrade, osobito u fazi stvaralačkog uspona, u pitanju. Njegovi su filmovi stilizirane studije karaktera, realizirane intenzivnim kontrapunktiranjem dramaturškog nesklada što je refleksija uvjerljivo specifičnog tretmana svjetla, s tendencijom fundamentalne društvene kritike koja po potrebi balansira na rubu horrora oduzimajući na racionalnoj interpretaciji koja ustupa prioritet impresiji opskurnom slikom svijeta. Iako u poznoj dobi (81), trudi se snimiti jedan film godišnje, gotovo u inat medijskoj slici o sebi kao o morbidnom starcu.

 

Cinema Gothica

Gotička fikcija, kojom uglavnom subdominira subžanr gotičkog horrora, kao kulturni fenomen koji kombinira fikciju, horror i romantizam nametnula se sredinom osamnaestog stoljeća, preciznije 1764. zahvaljujući noveli Zamak Otranto, engleskog autora Horace Walpolea, s podnaslovom “gotička priča”. Efekt gotičke fikcije, kako tumače psiholozi, potiskivanje je masovnog osjećaja određene ugode kod raspirivanja terorističkih aktivnosti, te dogradnja romantičnih literarnih užitaka u naturalizaciji konfliktne spolnosti vrste. Dvadeseto stoljeće omogućilo je i filmske eksperimente na ovom klasičnom tragu i kulturnoj potrebi. Tridesetih godina prvog filmskog stoljeća realizirani su i prvi relevantniji radovi poput filmova Hammer Horror ili Poe Cycle u režiji Rogera Cormana. U hindu kinematografiji gotička tadicija je kombinirana s aspektima indijske kulture, osobito reinkarnacijskim religijskim konceptima, što je motiviralo uspostavljanje indijskog gotičkog žanra, s ranim remek djelima istoga, poput filmova Mahal (Kamal Amrohi, 1949) i Madhumati (Bimal Roy, 1958). Kao moderne gotičke horror filmove može se istaknuti Sleepy Hollow, Interview with the Vampire, Dorian Gray, The Woman in Black… Ciklus tvore filmovi:

 

08.01. Michael Almereyda – Trance (1998)
15.01. Sharunas Bartas – A Casa (1997)
22.01. Ken Russell – Gothic (1986)
29.01. Juraj Herz – Morgiana (1972)

 

Darko Duilo